Modele nerwicy lękowej u zwierząt

Pierwsze badania nad nerwicami doświadczalnymi zostały wykonane w pracowni Pawłowa w latach 1918 i 1921. Były to klasyczne’już dzisiaj doświadczenia przeprowadzone przez M. N. Jero- fiejewą i N. R. Szenger-Krestownikową (wg ,E.’ Fonberg, 1971, s. 13). Dopiero jednak badania późniejsze, a zwłaszcza M. K. Piętrowej (1935, 1945), wykazały, że w przebiegp flerwicy eksperymentalnej mogą ujawnić się dawniej wytworzone fobie.

Zwrócono uwagę (M. K. Piętrowa, 1945) na szczególne zachowanie jednego z psów eksperymentalnych. Pies ten w przeciągu czterech lat wchodził po schodach na drugie piętro bez żadnych oznak strachu i jadł stojąc na samym brzegu schodów. TJ psa tego pod wpływem zbyt trudnych zadań, wymagających różnicowania bodźców bardzo zbliżonych do siebie, wytworzono nerwicę przejawiającą się m.in. dużym niepokojem ruchowym, zaburzeniami oddechu, nieprzyjmowaniem pokarmu w kamerze doświadczalnej i oznakami lęku już przy próbie zaprowadzenia psa do kamery. Tego rodzaju objawy występują bardzo często u psów narażonych na działanie nerwicorodnych sytuacji eksperymentalnych. Tym razem jednak wystąpił jeszcze inny objaw i to właśnie zwróciło uwagę eksperymentatorów. Pies ten mianowicie zachowywał się tak, jakby doznawał silnego strachu, gdy tylko znalazł się na schodach. Szedł tuż koło ściany, skulony, i mimo że był głodny, nie podchodził do miski ustawionej na brzegu schodów, a przy próbie przyciągnięcia go stawiał gwałtowny opór. Po przerwaniu trudnych doświadczeń szybko nastąpiła poprawa, wznowienie ich jednak powodowało nawrót „fobii głębokości”. U innego psa, w następstwie podobnych doświadczeń, wystąpiły również objawy nerwicowe: pies jednak bez lęku wbiegał na schody, natomiast przejawiał silny strach na widok ognia, czego nie obserwowano u niego dawniej. Spostrzeżenia tego rodzaju nasunęły przypuszczenie, że może pierwszy z opisanych psów spadł przed kilkoma laty ze schodów lub został z nich zrzucony, a drugi pies uległ kiedyś poparzeniu. Dalsze badania zmierzały do sprawdzenia zarysowującej się hipotezy o możliwości wpływu dawnych sytuacji urazowych na rodzaj fobii. Dwa młode psy doprowadzono do skraju schodów i zrzucono je na płachtę brezentową. Postępowanie to powtórzono. Od tego czasu jeden z psów przejawiał silny strach przy próbie przyciągnięcia go do brzegu schodów. Drugi natomiast, Rudik, już następnego dnia jadł mięso położone w pobliżu miejsca, z którego został zrzucony. Zachowanie psa nie uległo zatem zmianie, mimo że został on poddany traumatyzującemu doświadczeniu. Po upływie dziesięciu miesięcy u Rudika, pod wpływem nerwicorodnych doświadczeń w kamerze eksperymentalnej, rozwinęła się nerwica, jednym z jej objawów była „fobia głębokości”. Tak więc badania te. pozwoliły na wytworzenie modelu „nabytych skłonności do określonych reakcji nerwicowych”. Odległe przeżycie urazowe uwarunkowało treść reakcji nerwicowej spowodowanej aktualną sytuacją konfliktową.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>