Myślenie magiczne w chorobach psychicznych

W chorobach psychicznych, a przede wszystkim w schizofrenii, stwierdza się dość często, pośród różnych zaburzeń procesów poznawczych, myślenie magiczne lub niektóre jego elementy. Myślenie magiczne znajduje m.in. wyraz w nieodróżnianiu znaku (słowa, symbolu) od tego co on reprezentuje. Zaciera się granica między światem otaczającym chorego a jego doznaniami. Omamy, treść marzeń sennych oraz prawidłowe spostrzeżenia mogą tworzyć wzajemnie przenikające się związki. Pojawia się zjawisko rzutowania własnych pragnień, obaw oraz przekonań wynikłych z treści urojeń, na świat zewnętrzny. Nic nie jest niemożliwe. Czyjaś myśl, według mniemania chorego, może zmienić istniejące przedmioty, ich właściwości. Chory słyszy głosy (doznając omamów) i twierdzi z przekonaniem, że wypowiada je osoba przebywająca w odległym kraju. Myśli zostają wykradane lub narzucane. Gestem, spojrzeniem można wpływać na innych, zaszkodzić im, zmienić bieg zdarzeń, sprowadzić nieszczęście. Chory czuje się niekiedy owładnięty wpływem tkwiącej w nim istoty lub oddziaływuje nań siła zewnętrzna. Jest jakby zaczarowany, lub sam, swoimi myślami, kieruje losem innych, rozpoznaje ich myśli. Elementy mitu, nadprzyrodzonych wpływów, symbolu, fantastycznych oddziaływań, współwystępowania sądów sprzecznych, tworzą złożony obraz myślenia magicznego.

Powyższe uwagi dotyczyły schizofrenii. Myślenie magiczne może również pojawić się w przebiegu innych chorób. W 1964 roku M. Risso i W. Böker ogłosili pracę monograficzną o urojeniach czarów (Verhexungswahn). Poniżej zrelacjonowano jej fragmenty w oparciu o artykuł obu wymienionych autorów, jaki ukazał się w 1968 roku w „The British Journal of Psychiatry”.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>