Posiadanie zbyt wyidealizowanego obrazu siebie – kontynuacja

Odczuwanie dla siebie pogardy, pisze Horney, jest jedną z form nienawiści do siebie. Pogarda dla siebie wyraża się w lekceważeniu własnej osoby, pomniejszaniu własnej wartości, w dopatrywaniu się w sobie śmieszności, w dyskredytowaniu siebie, przypisywaniu sobie gorszych pobudek działania, niż to ma miejsce w rzeczywistości.

Pogarda dla siebie przejawia się w takich zachowaniach, jak niece- nienie swojego czasu, lekkie traktowanie i lekceważenie własnych pragnień, ambicji, poglądów i przekonań. Pogarda dla siebie wyraża się w nietraktowaniu serio tego, co człowiek robi, myśli i czuje, w dziwieniu się, że inni mogą coś traktować serio, w przyjmowaniu w stosunku do siebie, ludzi i świata postawy cynicznej. Pogarda dla siebie może też przejawiać się w zachowaniach pokornych, służalczych, wyzbyciu się własnych ambicji.

Charakterystyczne dla ludzi odczuwających pogardę wobec siebie jest ciągłe porównywanie się z ludźmi, z którymi się stykają, i to porównywanie się na swoją niekorzyść. Inni ludzie wydają się zawsze lepsi, szczęśliwsi, mający większe sukcesy.

Ważnym symptomem będącym też konsekwencją odczuwania pogardy wobec siebie jest nadmierna drażliwość. Pogarda dla siebie sprawia, że człowiek staje się przeczulony na punkcie cudzego krytycyzmu i odtrącania.

Ciągle wydaje mu się, że inni nim gardzą, że go lekceważą, nie wierzy w życzliwość ani bezinteresowność innych ludzi. Człowiek taki, pisze Horney, w komplemencie doszukuje się sarkazmu, we współczuciu litości, w obiektywnej krytyce lekceważenia i braku uznania.

Ludzie odczuwający pogardę wobec siebie łatwo znoszą sytuacje, w których ich ktoś obraża. Dzieje się to głównie dlatego, że z jednej strony nie „zauważają” jakby obelżywego czy poniżającego traktowania, bagatelizują je, a z drugiej strony są głęboko przekonani, że nie zasługują na lepsze traktowanie.

Odczuwanie dla siebie pogardy jest na dłuższą metę nie do zniesienia, dlatego ludzie gardzący sobą uruchamiają pewne mechanizmy obronne mające na celu uwolnienie się od tego uczucia. Mechanizmem takim jest kompulsywne poszukiwanie sytuacji, w których inni ludzie wyrażają podziw, uznanie, szacunek, miłość. Prowadzi to do zbytniego uzależnienia swojego zachowania od ocen innych ludzi (H o r n e y, 1978, s. 184- 192).

Horney wyodrębnia i opisuje kilka innych grup symptomów czy, jak pisze, trybów działania, charakterystycznych dla osób, które mają wyidealizowany obraz siebie i odczuwają w związku z tym nienawiść i pogardę dla swego „realnego ja”. Obawy te to: stawianie sobie zbyt surowych wymagań oskarżanie siebie umyślne wystawianie siebie na frustracje autodestrukcja.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>