Założenia Mority

Shoma Morita, psychiatra Uniwersytetu Jikei w Tokio, zbudował swoją teorię opierając się na założeniach filozofii buddyjskiej sekty Zen. Natomiast dążenia terapeutyczne dotyczą nerwicy zwanej shinkeishitsu. Jej opis zawiera obszerna monografia wydana w 1972 roku. Shinkeishitsu znaczy mniej więcej tyle co neurastenia, bądź zespół neurasteniczno-hipochondryczny. Z tym jednak, że angielski odpowiednik brzmi „nervosity” a nie „neurosis”, sugerując, iż shinkeishitsu jest jakością bliską temu, co w psychologii nazywane bywa wymiarem osobowości, a ściśle, biegunem jednego z jej wymiarów. Mam tu na myśli „neuroti- cisin” („neurotyczność”) w ujęciu H. J. Eysencka (por. s. 200).

W myśl poglądów Mority pewne właściwości osobowości pre- dystynują do powstania shinkeishitsu, a zwłaszcza — „temperament hipochondryczny”. Ta trochę zaskakująca nazwa zdaje się znaczyć tyle, co postawa, bądź nastawienie hipochondryczne (i tego ostatniego terminu używa M. M. Siwiak). U człowieka, któremu właściwa jest postawa hipochondryczna, niepokojące przeżycie, w rodzaju zemdlenia w czasie upałów, może zapoczątkować rozwój nerwicy. Człowiek o postawie hipochondrycznej (uwarunkowanej konstytucjonalnie lub genetycznie — S. Morita, bądź środowiskowo — T. Kora, lub przez czynniki kulturowe — A. Kondo) łatwo bowiem popada w stan lękowej samoobserwacji, co pogłębia objawy nerwicowe i prowadzi do ich fiksacji. Już na podstawie tej krótkiej relacji wydaje się, że shinkeishitsu można interpretować jako neurasteniczną formę dekompensacji osobowości, którą charakteryzuje postawa hipochondryczno-lękowa, .i jak wynika z dalszych rozważań — zwłaszcza postawa egocentryczna.

Każdy człowiek, według założeń Mority, przejawia wrodzoną potrzebę życia, rozwoju i działania. Niektórzy ludzie jednak, i ci właśnie są podatni do zachorowania na nerwicę, okazują tendencję perfekcjonistyczną — usiłują naginać rzeczywistość do swoich ideałów. To niewykonalne zadanie wywołuje w nich poczucie bezproduktywności i nieudolności. A sama tendencja perfekcjonistyczna, utrudniająca akceptowanie rzeczywistości, uzupełnia obraz osobowości egocentrycznej, ześrodkowanej na sobie i efek- Człowiek, który spokojnie porządkuje i wzbogaca swój wewnętrzny świat niknącego życia, jest zdolny do uczenia innych tej odważnej i mądrej postawy.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>